Symbolisch monument voor slachtoffers van oorlogsmisdaden in Bogoro: een straal van hoop en vrede in het oosten van de DRC
Leden van de lokale gemeenschap nemen deel aan de onthulling van het Bogoro-monument, Bogoro, Ituri, DRC, 24 februari 2026.
Slachtoffers en leden van de gemeenschap in Bogoro, in de provincie Ituri, Democratische Republiek Congo, kwamen op 24 februari 2026 bijeen om een herdenkingsmonument in te wijden dat is gewijd aan degenen die schade hebben geleden als gevolg van oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid die zijn gepleegd tijdens de aanval van 24 februari 2003. De ceremonie, die plaatsvond op de 23e verjaardag van de aanval, was voor de gemeenschap een moment van herdenking, waardigheid en collectieve bezinning.
Het Bogoro-monument is bedacht, ontworpen en vormgegeven via een door slachtoffers geleid proces, in nauwe samenwerking met de gemeenschap van Bogoro en met de steun van een lokale architect. Het monument fungeert als een permanente herdenkingsplaats, ter ere van degenen die het leven lieten en als erkenning van het herstel en de hoop die gepaard gaan met de schadevergoedingen die in deze zaak zijn opgelegd door het Internationaal Strafhof (ICC) en uitgevoerd door het Trust Fund for Victims (TFV).
De bouw van het monument werd mogelijk gemaakt door bijdragen van de Bondsrepubliek Duitsland en de gemeenschap van Bogoro, die door het ICC/TFV werden verdubbeld.
Het moment van de onthulling van het Bogoro-monument, Bogoro, Ituri, DRC, 24 februari 2026.
Henriette, een slachtoffer-begunstigde in het kader van de herstelbetalingen in Katanga en inwoonster van Bogoro, verklaarde: „Voor ons is dit een historisch monument dat ons eraan zal herinneren dat geweld nooit iets goeds is en dat we vrede en samenleven moeten koesteren.”
De inhuldiging van het monument stond aanvankelijk gepland voor februari 2025; het opnieuw oplaaien van het geweld in de Kivu’s, dat oversloeg naar de provincie Ituri, maakte het echter onmogelijk om de bijeenkomst te houden. Ondanks het verstrijken van de tijd bevestigt het belang dat de gemeenschap aan het monument hecht opnieuw de blijvende relevantie van initiatieven op het gebied van erkenning en herdenking.
Volgens de Duitse ambassade in de DRC “illustreert de Duitse bijdrage aan de schadevergoeding voor de slachtoffers en de bouw van het monument de langdurige Duitse inzet voor het internationale strafrechtssysteem en overgangsrechtspraak. Gezien onze eigen historische ervaring was het voor ons van groot belang om niet alleen de schadevergoedingscomponent te ondersteunen, maar ook de bouw van het monument als een gedeelde herdenkingsruimte – ontworpen in samenwerking met de gemeenschap. Herinneren en herdenking zijn voortdurende processen, en gerechtigheid beperkt zich niet louter tot herstelbetalingen. Wij hopen dat het monument de jonge generaties van Bogoro en de regio zal helpen om te blijven herinneren en deze herinneringen om te zetten in actie, zodat deze misdaden zich nooit meer zullen herhalen in Bogoro en daarbuiten”.
De ceremonie werd bijgewoond door slachtoffers, gemeenschapsleiders, vertegenwoordigers van de overheid, maatschappelijke organisaties en leden van de media.
De voorzitter van de raad van bestuur van het TFV, Andres Parmas, benadrukte nogmaals het verband tussen herstelbetalingen en herinnering: „Hoewel het herstelbetalingsprogramma in 2023 is afgerond, blijft het Trust Fund for Victims de slachtoffers en de gemeenschap van Bogoro terzijde staan. Met de gewaardeerde steun van de Duitse ambassade in Kinshasa bevestigt het Trust Fund for Victims opnieuw zijn toewijding aan het benadrukken van de cruciale rol van publieke erkenning van gebeurtenissen uit het verleden en de rol van herinnering in processen van gerechtigheid, genezing en vredesopbouw – ook in contexten waar geweld het leven van mensen in het oosten van de Democratische Republiek Congo blijft beïnvloeden. Moge deze plek dienen als een blijvende herinnering aan het belang van verantwoordingsplicht en het voorkomen van herhaling.”
Het monument vormt een maatregel die wordt uitgevoerd naast de schadevergoedingen die het ICC heeft opgelegd in de zaak De Aanklager tegen Germain Katanga, de eerste procedure die formeel werd afgesloten door de Tweede Kamer van het ICC na de volledige uitkering van de schadevergoedingen door het Trustfonds voor Slachtoffers op 30 januari 2025. In haar slotbeslissing erkende de Kamer het doorzettingsvermogen en de inzet van de slachtoffers van het bloedbad van Bogoro gedurende het gehele schadevergoedingsproces, evenals de steun van staten en de medewerking van nationale autoriteiten die de schadevergoeding mogelijk hebben gemaakt.
Achtergrond
Het TFV draagt bij aan de verwezenlijking van de pijlers van herstelrecht van het Statuut van Rome door middel van maatregelen die de schade erkennen en vergoeden die is toegebracht aan slachtoffers en hun families door misdrijven die onder de jurisdictie van het Internationaal Strafhof vallen, namelijk genocide, misdaden tegen de menselijkheid, oorlogsmisdaden en misdaden van agressie.
